Szanowny Pan

Donald Tusk

Prezes Rady Ministrów

Al. Ujazdowskie 1/3

00-583 Warszawa

Szanowny Panie Premierze,   

 

W imieniu Krajowego Sekretariatu Górnictwa i Energetyki NSZZ ”Solidarność-80”oraz Stowarzyszenia Górnictwa Tunelowego, zwracam się do Pana Premiera z apelem o podjęcie zdecydowanych i skoordynowanych działań w celu przeprowadzenia sprawiedliwej, odpowiedzialnej i dobrze zaplanowanej transformacji sektora górniczego w Polsce. Transformacja ta musi uwzględniać nie tylko aspekty gospodarcze, ale przede wszystkim społeczne gdzie los tysięcy ludzi, których codzienna praca przez dekady budowała polską gospodarkę i suwerenność energetyczną jest niepewny.

Zmiany w polityce energetycznej, likwidacja kopalń i wygaszanie elektrowni węglowych to procesy, które nie mogą być traktowane jako chwilowa moda czy eksperyment. To nieodwracalna rzeczywistość, która wymaga od nas odwagi, odpowiedzialności i skutecznego planowania. Odejście od węgla nie może jednak oznaczać pozostawienia ludzi bez perspektyw, bez poczucia bezpieczeństwa i stabilności.

Jako związek zawodowy reprezentujący pracowników górnictwa jasno deklarujemy, że bronimy węgla jako fundamentu polskiej suwerenności energetycznej. Polska musi zachować możliwość samodzielnego kształtowania swojej polityki energetycznej bez uzależnienia od importu surowców i energii z zagranicy. Jednocześnie, zdajemy sobie sprawę, że transformacja jako ta nieunikniona powinna zostać przeprowadzona w sposób odpowiedzialny i sprawiedliwy.

Naszą propozycją jest budownictwo tunelowe jako jedna z głównych ścieżek zatrudnienia dla pracowników sektora górniczego. Tunel to nie tylko konstrukcja inżynieryjna ale to przestrzeń nadziei i symbol przejścia z jednej epoki do drugiej. Doświadczeni górnicy posiadają unikalne kompetencje, znają podziemne warunki, obsługę specjalistycznych maszyn, przepisy BHP i procedury bezpieczeństwa. Ich wiedza i umiejętności są bezcenne
w realizacji inwestycji takich jak metro, tunele kolejowe, obwodnice czy obiekty ochrony cywilnej (np. schrony, zaplecza logistyczne i obiekty wojskowe). Przekwalifikowanie pracowników na tę branżę pozwoli na zachowanie ich miejsc pracy, uniknięcie marginalizacji
i wykluczenia społecznego oraz wzmocni strategiczną infrastrukturę państwa.

Transformacja o takiej skali i znaczeniu nie może odbywać się oddolnie, rozproszenie działań grozi porażką całego procesu. Państwo, poprzez odpowiednie ministerstwa tj: Ministerstwo Obrony Narodowej, Ministerstwo Przemysłu, Ministerstwo Infrastruktury, Ministerstwo Edukacji Narodowej, musi przejąć rolę koordynatora i gwaranta sprawiedliwej transformacji. Nieodzowne jest powołanie międzyresortowego zespołu ds. tunelowej transformacji górnictwa i bezpieczeństwa infrastrukturalnego, który zapewni spójność
i skuteczność wdrażanych rozwiązań. Konieczne jest również stworzenie Narodowego Programu Przekwalifikowań, który umożliwi górnikom zdobycie nowych kwalifikacji w branży tunelowej oraz wsparcie dla regionalnych centrów szkoleniowych w rejonach górniczych.

Transformacja musi iść w parze z odpowiednimi zmianami legislacyjnymi. Osoby tracące pracę z przyczyn systemowych, takich jak wygaszanie wydobycia węgla, muszą mieć gwarancję dostępu do pracy o równoważnych warunkach, zarówno pod względem wynagrodzenia, stabilności zatrudnienia, jak i bezpieczeństwa socjalnego. Niezwykle istotnym elementem jest utrzymanie prawa do emerytury górniczej. Wieloletnia praca w szczególnych, często bardzo trudnych warunkach, obarczona wysokim ryzykiem i fizycznym obciążeniem, zasługuje na należytą ochronę i uznanie. Górnik przechodzący do pracy w nowym sektorze powinien móc kontynuować ścieżkę emerytalną, zachowując prawa nabyte, co buduje zaufanie i poczucie sprawiedliwości jako fundament społecznej akceptacji dla transformacji.

Skuteczna transformacja wymaga współpracy z partnerami społecznymi i gospodarczymi. Jako organizacje reprezentujące pracowników oraz środowiska techniczne i ochrony pracy, deklarujemy pełne zaangażowanie w dialog i współpracę. Wspólnie ze Stowarzyszeniem Górnictwa Tunelowego, pragniemy być aktywnymi partnerami w planowaniu i realizacji transformacji, która nie pozostawi ludzi z boku, lecz stanie się szansą na rozwój.

Aby zagwarantować trwałość i skuteczność podejmowanych działań, wszystkie opisane postulaty muszą zostać wpisane do Białej Księgi transformacji energetycznej i przemysłowej Polski. Dokument ten stanowić będzie oficjalne ramy strategiczne, konsolidujące cele, priorytety i konkretne rozwiązania rządowe.

Biała Księga umożliwi:

  • Spójność i koordynację działań między resortami i partnerami społecznymi;
  • Stały nadzór nad realizacją zadań i celów transformacji;
  • Wprowadzenie koniecznych zmian legislacyjnych chroniących prawa pracowników;
  • Budowanie społecznego zaufania i akceptacji dla zmian.

Zwracamy się z prośbą o uwzględnienie naszych postulatów w rządowej strategii transformacji i o podjęcie pilnych działań umożliwiających ich wdrożenie. Wierzymy, że wspólnie możemy przeprowadzić proces transformacji, który będzie nie tylko wyzwaniem, ale i szansą dla Polski i jej obywateli. Nie możemy pozwolić na zmarnowanie potencjału ludzi, którzy przez dekady z zaangażowaniem i poświęceniem budowali naszą gospodarkę. Z szacunkiem, odpowiedzialnością i planem wprowadźmy ich w nową epokę rozwoju.

Chcemy również zwrócić uwagę, że w Polsce funkcjonują już różne Rady ds. Sprawiedliwej Transformacji, które stanowią ważne forum dialogu między stroną rządową, samorządową oraz partnerami społecznymi. W ramach tych struktur istnieją mechanizmy i narzędzia finansowe, które można skutecznie wykorzystać na przekwalifikowanie pracowników sektora górniczego oraz na rozwój nowych gałęzi gospodarki, takich jak górnictwo tunelowe.

Jest to niepowtarzalna szansa dla Rządu Rzeczypospolitej Polskiej, aby przeprowadzić transformację energetyczną i przemysłową w sposób łagodny, zaplanowany i powolny, zgodny z wcześniej ustalonym harmonogramem. Takie podejście zapewni stabilność zatrudnienia dla górników, którzy będą mogli płynnie przejść do pracy o podobnej wartości, bez narażania ich na nagłe i nieprzewidziane trudności.

Podkreślamy, że sprawiedliwa transformacja to kwestia nie tylko lokalnych regionów górniczych, ale strategiczny cel dla całej Polski. To proces, który wpłynie na bezpieczeństwo energetyczne, gospodarcze i społeczne kraju, a także na spójność społeczną i rozwój infrastruktury na skalę ogólnokrajową.

Jesteśmy przekonani, że przy odpowiednim wsparciu i koordynacji, transformacja może stać się wzorem skutecznej, społecznie akceptowalnej i długofalowej polityki państwa.

Szanowny Panie Premierze, w obliczu wyzwań, jakie niesie ze sobą transformacja energetyczna i przemysłowa, zwracamy się do Pana z apelem o pilne podjęcie działań i wydanie stosownych poleceń dla podległych resortów, celem opracowania i wdrożenia kompleksowego planu działania, który uwzględni wskazane w niniejszym piśmie rozwiązania. Jest to nie tylko ważna sprawa społeczna i gospodarcza, ale także ogromna szansa dla Polski, aby transformację przeprowadzić w sposób sprawiedliwy, odpowiedzialny i planowy, zabezpieczając przyszłość tysięcy rodzin i gwarantując stabilność kraju.

Wierzymy, że podjęcie tych działań będzie świadectwem troski o pracowników, rozwój infrastruktury oraz bezpieczeństwo państwa, wartości, które z pewnością są dla Pana Premiera Priorytetem.

Prezydium Komisji Krajowej NSZZ ”Solidarność”-80 w pełni akceptuje i przychyla się do stanowiska Krajowego Sekretariatu Górnictwa i Energetyki NSZZ ”Solidarność”-80.

„Bo z głębi ziemi można wyjść tylko w jednym kierunku – ku przyszłości.”

Do wiadomości:

Ministerstwo Przemysłu

Ministerstwo Infrastruktury

Ministerstwo Obrony Narodowej

Ministerstwo Edukacji Narodowej

Stanowisko KSiEG NSZZ „Solidarność”-80 – Stanowisko KSGiE NSZZ Solidaność_80 w Polskiego Górnictwa Tunelowego_Pismo do Premiera Rządu RP