Zdaniem Piotra Morty drewno powinno pracować dla gospodarki, a bezpieczeństwo pracy nie może być kosztem inwestycji.

27 października 2026 roku w Warszawie odbyło się spotkanie przedstawicieli Forum Związków Zawodowych, NSZZ ”Solidarność”-80, ZZ Budowlani i Porozumienia dla Bezpieczeństwa w Budownictwie. Piotr Morta zaapelował o odpowiedzialną politykę surowcową państwa, rozwój recyklingu drewna oraz większą odpowiedzialność za bezpieczeństwo pracowników. Zdaniem związkowców przyszłość polskiego przemysłu drzewnego i skuteczna poprawa standardów BHP wymagają wspólnych działań Unii Europejskiej, administracji państwowej, samorządowej, pracodawców oraz strony społecznej.

Przedstawiciel Forum Związków Zawodowych jednocześnie przewodniczący Krajowego Sekretariatu Budownictwa, Drzewiarzy i Ochrony Środowiska NSZZ ”Solidarność”-80, afiliowanego w Europejskiej Federacji Pracowników Budownictwa i Przemysłu Drzewnego (EFBWW) w Brukseli wskazuje, że rozwój recyklingu drewna, stabilne dostawy surowca z lasów oraz większa odpowiedzialność inwestorów za BHP są kluczowe dla bezpieczeństwa w miejscach pracy i konkurencyjności gospodarki.

W rozmowach uczestniczyli Urszula Gawrysiak, dyrektor Porozumienia dla Bezpieczeństwa w Budownictwie, Tomasz Nagórka, przewodniczący ZZ Budowlani, Jakub Kus, wiceprzewodniczący ZZ Budowlani oraz Piotr Morta, przewodniczący Krajowego Sekretariatu Budownictwa, Drzewiarzy, Ochrony Środowiska NSZZ „Solidarność”-80 i przedstawiciel Forum Związków Zawodowych.

Piotr Morta zwrócił uwagę, że polski przemysł drzewny, będący jednym z filarów krajowej gospodarki, od wielu miesięcy zmaga się z rosnącymi kosztami surowca i malejącą dostępnością drewna dla zakładów produkcyjnych. Szczególnie niepokojąca jest sytuacja przedsiębiorstw produkujących płyty drewnopochodne oraz branży meblarskiej, które generują tysiące miejsc pracy i tworzą produkty o wysokiej wartości dodanej.

Jak podkreślał przedstawiciel FZZ, w debacie publicznej zbyt często pomija się fakt, że przemysł płyt wiórowych wykorzystuje przede wszystkim drewno pochodzące z zabiegów pielęgnacyjnych prowadzonych w lasach, trzebieży oraz drewno niższych klas jakości, które nie znajduje zastosowania w produkcji wyrobów tartacznych. To właśnie ten surowiec pozwala racjonalnie i efektywnie zagospodarować zasoby leśne oraz maksymalnie wykorzystać drewno pozyskane z polskich lasów.

„Polska gospodarka potrzebuje mądrej i odpowiedzialnej polityki surowcowej. Drewno powinno przede wszystkim służyć tworzeniu miejsc pracy i wytwarzaniu produktów o wysokiej wartości dodanej. Nie możemy godzić się na sytuację, w której wartościowy surowiec lub odpady drzewne są spalane, podczas gdy przemysł płyt drewnopochodnych boryka się z coraz większym niedoborem surowca drzewnego do produkcji” – podkreśla Piotr Morta.

Zdaniem związkowców drewno powinno być wykorzystywane zgodnie z zasadą kaskadowego wykorzystania surowca, która od lat wskazywana jest przez ekspertów europejskich jako najbardziej efektywny i przyjazny środowisku model gospodarowania zasobami leśnymi.

„Drewno powinno otrzymywać drugie i trzecie życie. Po zakończeniu użytkowania w meblach, budownictwie czy innych wyrobach powinno trafiać do recyklingu materiałowego i wracać do produkcji płyt drewnopochodnych. Dopiero na końcu tego łańcucha powinno być wykorzystywane jako źródło energii. Dzisiaj często dzieje się odwrotnie, a skutki odczuwa przemysł i pracownicy” – zaznacza Piotr Morta.

W ocenie przedstawicieli strony społecznej rozwój krajowego systemu recyklingu drewna powinien stać się jednym z elementów strategii przemysłowej państwa. W wielu krajach Europy Zachodniej coraz większy nacisk kładzie się na odzysk surowca drzewnego oraz ponowne wykorzystanie drewna w produkcji płyt, co jednocześnie ogranicza presję na pozyskanie nowych zasobów, wspiera efektywność miejsc pracy  i zmniejsza ślad środowiskowy całego sektora.

„Za każdą toną drewna ponownie wykorzystaną w produkcji stoją konkretne miejsca pracy, które powinny być dobrze opłacane. To również konkurencyjność polskich przedsiębiorstw i mniejsze obciążenie środowiska. Dlatego Forum Związków Zawodowych konsekwentnie opowiada się za rozwiązaniami, które będą wspierać recykling drewna, stabilność dostaw surowca i rozwój przemysłu drzewnego, płyt drewnopochodnych oraz meblarskiego w Polsce” – podsumowuje Piotr Morta.

Drugim ważnym obszarem rozmów były kwestie bezpieczeństwa i higieny pracy w budownictwie. Spotkanie stanowiło kontynuację prac prowadzonych na forum Zespołu Trójstronnego ds. Budownictwa i Gospodarki Komunalnej nad wspólnym stanowiskiem dotyczącym roli inwestora publicznego w kształtowaniu kultury bezpieczeństwa pracy.

Uczestnicy zgodzili się, że zamówienia publiczne nie mogą być oceniane wyłącznie przez pryzmat najniższej ceny. O powodzeniu inwestycji decydują także jakość organizacji pracy, kompetencje pracowników, stosowane technologie oraz poziom przestrzegania standardów BHP. Coraz częściej zwraca się uwagę, że presja kosztowa prowadzi do ograniczania wydatków na bezpieczeństwo, co może skutkować wzrostem liczby wypadków przy pracy.

„Żadna inwestycja nie jest ważniejsza od zdrowia i życia pracownika. Bezpieczeństwo pracy to nie koszt, lecz obowiązek wobec ludzi. Inwestor publiczny powinien wyznaczać najwyższe standardy bezpieczeństwa i dawać przykład całemu rynkowi budowlanemu” – podkreśla Piotr Morta.

Jak zaznacza przedstawiciel Forum Związków Zawodowych, działania podejmowane w dialogu społecznym mają prowadzić do realnego ograniczenia liczby wypadków przy pracy oraz budowania trwałej kultury bezpieczeństwa na polskich budowach.

Zdaniem strony związkowej skuteczna poprawa bezpieczeństwa wymaga współodpowiedzialności wszystkich uczestników procesu inwestycyjnego. Szczególna rola przypada inwestorom publicznym, którzy poprzez wymagania stawiane wykonawcom mogą wpływać na kształtowanie wysokich standardów bezpieczeństwa w całej branży.

Po omówieniu zgłoszonych uwag ustalono, że ujednoliconą wersję projektu stanowiska przygotuje Urszula Gawrysiak. Dokument będzie podstawą dalszych konsultacji partnerów społecznych w ramach Zespołu Trójstronnego ds. Budownictwa i Gospodarki Komunalnej.

Na zakończenie uczestnicy zadeklarowali dalszą współpracę pomiędzy ZZ Budowlani i NSZZ ”Solidarność”-80 oraz kontynuowanie dialogu z administracją publiczną i pracodawcami na rzecz poprawy warunków pracy, wzrostu wynagrodzeń oraz wzmacniania konkurencyjności polskiego przemysłu.

Piotr Morta reprezentuje Europejską Federację Pracowników Budownictwa i Przemysłu Drzewnego (EFBWW), w której afiliowany jest Krajowy Sekretariat Budownictwa, Branży Drzewnej i Ochrony Środowiska NSZZ ”Solidarność”-80. Jest przewodniczącym Sekretariatu Krajowego i liderem, reprezentującym jednocześnie Forum Związków Zawodowych oraz NSZZ ”Solidarność”-80. w działaniach prowadzonych na forum krajowym i europejskim. W swojej działalności konsekwentnie podkreśla znaczenie społecznie odpowiedzialnej gospodarki leśnej, rozwoju recyklingu drewna, ochrony dobrze wynagradzanych miejsc pracy oraz budowania wysokich standardów bezpieczeństwa pracy w przemyśle i budownictwie.

Rozmowę z Piotrem Mortą przeprowadził Eugeniusz Tomaszek